على زمانى قمشه اى

348

هيئت و نجوم اسلامى ( فارسي )

آب به محفظهء ديگر هدايت مىشود . ترتيبى اتخاذ شده است كه هر محفظه پس از پرشدن ، از راه دريچه‌اى در كف آن خالى ، و براى پرشدن مجدد آماده شود . با ادامهء اين فرآيند ، دستگاه به‌طور دائم صدا توليد مىكند . 6 . ديوان اشعار كه در دست نيست . 7 . درة التاج من شعر ابن حجاج ، برگزيده‌اى است از اشعار ابن حجاج در 141 باب كه هر باب به يكى از فنون شعر اختصاص دارد . نسخه‌اى از اين اثر به خط ابو محمد ابن خشاب با تاريخ كتاب 559 ق در كتابخانهء ملى پاريس محفوظ است . . آقا بزرگ نسخه‌اى از اين اثر را در بغداد ديده است . « 1 » حسن قطان مروزى ( 465 - 548 ق / 1073 - 1153 م ) عين الزمان ، حسن بن على بن محمد ، ابو على قطّان مروزى حكيم ، پزشك ، مهندس ، اديب و از ستاره‌شناسان ايرانى سده پنجم و ششم هجرى قمرى است . رشيد الدّين وطواط و ظهير الدّين ابو الحسن على بن زيد بيهقى ( ابن فندق ) از معاصران قطّان مروزى از نخستين كسانى بوده‌اند كه در آثارشان از او نام برده و يا او را معرّفى كرده‌اند ، وى از ابو العباس لوكرى و ديگران دانش آموخته و به مرتبه‌اى رسيده كه همگان به فضل و دانش گسترده‌اش به علومى همچون پزشكى ، نجوم ، لغت ، ادب و فلسفه اعتراف نموده‌اند . در منابع ، اشاره‌اى به مذهب و اعتقادات او نشده ، اما آقا بزرگ تهرانى به دو دليل او را در شمار علماى شيعه آورده است ، نخست پنهان‌كارى او در امر

--> ( 1 ) . برگرفته به اختصار از دائرةالمعارف بزرگ اسلامى ، ج 11 ، ماده بديع .